Lễ hội «Hoa tam giác mạch»

   Vùng cao nguyên đá khắc nghiệt nơi cực Bắc mỗi năm chỉ bừng sáng một lần: cuối thu, giữa những vách đá xám, ruộng bậc thang ngô và nhà trình tường, sắc hồng trắng của hoa tam giác mạch trải dài khắp triền núi. Mùa hoa ngắn ngủi trên vùng Đồng Văn — thuộc tỉnh Hà Giang cũ, nay là Tuyên Quang — kéo cả người dân bản địa lẫn du khách bốn phương tìm về.

   Ngắn gọn:

• những triền hoa tam giác mạch hồng trắng ở Sủng Là, Phố Cáo, Lũng Cú và thị trấn Đồng Văn;
• chương trình nghệ thuật và hội đường phố cùng âm nhạc dân gian sống động;
• thưởng thức món ăn, thức uống chế biến từ hạt tam giác mạch;
• hội chợ sản phẩm văn hóa và nông sản vùng cao;
• trang phục truyền thống của người H'Mông giữa cảnh sắc công viên địa chất UNESCO.

   Với người vùng cao, tam giác mạch không phải hoa cảnh mà là cây lương thực quen thuộc: hạt dùng làm bánh, ủ rượu, còn nương hoa chỉ rực lên vài tuần ngay sau vụ ngô. Lễ hội nảy sinh từ mùa hoa ngắn ngủi ấy, dần trở thành nơi tôn vinh văn hóa H'Mông và các dân tộc anh em. Chủ đề mùa 2026 là «Miền Hoa – Lan Tỏa», gắn kết những cung đường hoa, nghề thủ công của bản làng và các phiên chợ nông sản thành một hành trình chung.

   Chương trình được xếp thành nhiều lớp: các hoạt động hưởng ứng kéo dài từ tháng 10 đến tháng 12 trên khắp cao nguyên đá, còn khối chính dồn vào tuần đầu tháng 11. Lễ khai mạc lễ hội lần thứ XII diễn ra tối 6/11 lúc 20 giờ tại Quảng trường Thanh niên, Đồng Văn; trước đó tối 1/11 có đêm nhạc rock, và từ 5 đến 11/11 là phiên chợ nông sản – sản phẩm OCOP. Muốn ngắm hoa vắng người thì đi cuối tháng 10; muốn không khí hội thì chọn tuần đầu tháng 11.

   Hành trình hợp với gia đình có trẻ nhỏ, người mê nhiếp ảnh và những ai muốn tìm hương vị lạ. Với người dân, đây là dịp mở cửa bản làng và buôn bán nơi hội chợ; với du khách, đó là cơ hội chạm vào miền núi phía Bắc chân thực, không tô vẽ. Người H'Mông là một trong những dân tộc bản địa của vùng cao Việt Nam, nên trang phục, âm nhạc và phiên chợ nơi đây là nhịp sống thường ngày chứ không phải màn trình diễn cho ống kính.

   Hãy lên những cung đèo Đồng Văn khi tam giác mạch nở rộ, để cao nguyên đá khoe sắc rực rỡ nhất trong năm.